Tefsir As-Saadi / Abdurrahman b. Nasır es-Sadi

55 — Rahmân Suresi (الرحمن) • Ayet 14
خَلَقَ الْاِنْسَانَ مِنْ صَلْصَالٍ كَالْفَخَّارِۙ 14 وَخَلَقَ الْجَٓانَّ مِنْ مَارِجٍ مِنْ نَارٍۚ 15 فَبِاَيِّ اٰلَٓاءِ رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ 16
Meal ve Tefsiri

14- İnsanı çömlek gibi pişmiş kuru bir çamurdan yarattı. 15- Cinleri de ateşten bir karışımdan yarattı. 16- O halde Rabbinizin nimetlerinden hangisini yalanlayabilirsiniz?

14. Bu da Yüce Allah’ın kullarına olan nimetlerinden birisidir. Onlara kudretinin ve harikulâde sanatının birtakım eserlerini göstermektedir. Şöyle ki O, “insanı” yani ataları olan Âdem aleyhisselam’ı “çömlek gibi pişmiş kuru bir çamurdan yarattı.” Yani önce su ile son derece sağlam ve ölçülü bir şekilde ıslatılmış, sonra kuruyuncaya kadar bırakılıp arkasından tıpkı ateşte pişirilmiş çamurdan yapılmış testi sesini andıran bir ses verecek hale gelmiş olan çamurdan yarattı.
15. “Cinleri” yani onların ataları olan melun İblis’i “de ateşten bir karışımdan yarattı.” Yani saf ateş alevinden yahut da kısmen dumanın karışmış olduğu alevden yarattı. Bu da ağırbaşlılığın, ağırlığın ve pek çok menfaatlerin yeri olan toprak ve çamurdan yaratılmış olan Âdem’in mayasının şerefli olduğuna delildir. Cinlerin mayasını teşkil eden ateş ise böyle değildir. Çünkü o; hafifliğin, gelişigüzel hareketlerin, kötülüğün ve fesadın kaynağıdır.
16. Yüce Allah, cin ve insanların yaratılışını açıkladıktan ve bunların yaratılış maddesini belirttikten sonra bunun kendilerine bir lütuf ve ihsanı olmasından dolayı:“O halde Rabbinizin nimetlerinden hangisini yalanlayabilirsiniz?” buyurmaktadır.